Pobierz IV Edycję Indeksu Wiarygodności Ekonomicznej Państwa
Oddajemy w Państwa ręce IV edycję Indeksu Wiarygodności Ekonomicznej Państwa, który miał swoją premierę w trakcie 10. jubileuszowego Open Eyes Economic Summit. Tegoroczne opracowanie obejmuje porównanie Polski z grupą siedmiu państw: Czechami, Słowacją, Węgrami, Rumunią, a także – po raz pierwszy – Hiszpanią, Włochami i Litwą. Zestawienie obejmuje zarówno kraje Europy Środkowej, których rozwój gospodarczy opierał się przez dekady na podobnym modelu wzrostu, jak i państwa Europy Zachodniej oraz regionu bałtyckiego, stojące dziś przed zbliżonymi wyzwaniami strukturalnymi.
Raport został przygotowany przez zespół ekspertów: Adama Balcera, dr. hab. Bartłomieja Bigę, dr hab. Agnieszkę Chłoń-Domińczak, dr. Sławomira Dudka, dr. Tomasza Geodeckiego, dr. Jakuba Głowackiego, dr. Macieja Grabowskiego, prof. Jerzego Hausnera, prof. Jacka Męcinę, dr. hab. Leszka Pawłowicza, dr Martę Penczar, dr. hab. Andrzeja Rzońcę, prof. Andrzeja Sławińskiego oraz ekspertki EKF Research: Monikę Liszewską i Zuzannę Żabicką.
Raport analizuje osiem obszarów wiarygodności ekonomicznej. Najpoważniejszym wyzwaniem pozostają finanse publiczne. Mimo niewielkiej poprawy w 2024 roku Polska zajmuje ostatnie miejsce wśród ośmiu analizowanych państw – również za Węgrami i Rumunią. Najsłabiej wypada jakość ram fiskalnych, jawność budżetu oraz pewność i nieskomplikowanie systemu podatkowego.
To wynik systemowych problemów: skomplikowanych i niestabilnych podatków, utrzymywania równoległego „neo-budżetu” poza ustawą budżetową, znaczącej części długu ulokowanej poza oficjalnym bilansem oraz braku działającej rady fiskalnej i stabilnego planowania wieloletniego. Taka architektura finansów publicznych jest podatna na presję polityczną i nie chroni państwa przed narastającymi napięciami.
Tegoroczna edycja Indeksu stawia więc zasadnicze pytanie: dlaczego mechanizmy pozwalające omijać reguły i rozpraszać odpowiedzialność wciąż pozostają otwarte? To kwestia odporności państwa i fundamentów demokracji. Przejrzyste, odpowiedzialne i zrozumiałe finanse publiczne są jednym z filarów zaufania społecznego. Dlatego wyniki raportu powinny stać się impulsem do poważnej debaty o przyszłości polskich finansów i kierunkach niezbędnych reform.
Raport powstał we współpracy merytorycznej z wiodącymi instytucjami akademickimi i eksperckimi: Szkołą Główną Handlową w Warszawie, Konfederacją Lewiatan, Uniwersytetem Ekonomicznym w Krakowie, Instytutem Finansów Publicznych, Europejskim Kongresem Finansowym oraz Związkiem Banków Polskich. Jego przygotowanie było możliwe dzięki wsparciu ING Banku Śląskiego, Multico, Kruk S.A., Małopolskiej Szkoły Administracji Publicznej UEK, Fundacji Stocznia oraz Soonly Finance. Wyniki zostały zaprezentowane podczas największych wydarzeń gospodarczych w kraju, w tym Europejskiego Kongresu Finansowego, Europejskiego Forum Nowych Idei i Kongresu Open Eyes Economy Summit.
