16 kwietnia 2026 r. w siedzibie NSZZ Solidarność odbyła się konferencja prasowa poświęconą wynikowi raportu Fiskalne skutki franczyzacji polskiej gospodarki na skutek wprowadzenia podatku od sprzedaży detalicznej.
Raport, opracowany przez Instytut Finansów Publicznych na zlecenie Stowarzyszenia Ajentów i Franczyzobiorców (SAiF) oraz Krajowego Sekretariatu Banków, Handlu i Ubezpieczeń NSZZ „Solidarność”, po raz pierwszy mierzy konkretne fiskalne i pracownicze skutki franczyzacji ogólnospożywczego handlu detalicznego w Polsce.
Autorzy raportu – prof. Janusz Kudła, dr Konrad Walczyk i dr Rafał Woźniak – zastosowali metodę różnic-w-różnicach oraz metodę IPWRA, by wyizolować wpływ podatku od sprzedaży detalicznej (PSD) od pozostałych czynników kształtujących rynek.
Analiza przeprowadzona przez Instytut Finansów Publicznych wskazuje, że obecna konstrukcja podatku wiąże się ze zmianami strukturalnymi na rynku: wzrostem liczby małych podmiotów oraz spadkiem zatrudnienia i wynagrodzeń w handlu detalicznym. Jednocześnie model franczyzowy okazuje się bardziej efektywny kosztowo niż prowadzenie sklepów własnych.
Górna granica fiskalnych skutków franczyzacji – obejmująca uszczuplenia w podatku od sprzedaży detalicznej, podatku dochodowym od osób fizycznych oraz składkach od wynagrodzeń – wynosi według szacunków IFP ok. 7,5 mld zł rocznie. Autorzy podkreślają, że kwoty tej nie można interpretować wprost jako skutku unikania podatku od sprzedaży detalicznej: sieci franczyzowe istniały przed wprowadzeniem PSD, a PSD jest tylko jednym z czynników warunkujących ich rozwój.
